⬅ Previous श्लोक
Next श्लोक ➡
श्लोक - नाम क्रमांक: 574
शब्द:
Simple Meaning:
त्रि (तीन) + साम (सामवेद, सामगायन) पासून; "जो तीन सामवैदिक स्तोत्रस्वरूप आहे" - सामवेदातील तीन सर्वाधिक पवित्र सामगायने (बृहत्साम, रथंतरसाम आणि तिसरे वैरूपसाम) विष्णूंना समर्पित आहेत।
Mythology / Philosophy / Spiritual:
आध्यात्मिक अर्थ सामवेद हा चार वेदांपैकी सर्वाधिक भक्तिमय मानला जातो — त्यातील सामगायने ही दैवी स्तुतीची संगीतात्मक अभिव्यक्ती आहेत। त्रिसामा म्हणून विष्णू हे त्या सर्व पवित्र संगीतभक्तीचे अंतिम ध्येय आहेत। भगवद्गीता (१०.३५) मध्ये भगवान म्हणतात: "वेदानां सामवेदोऽस्मि" — "वेदांमध्ये मी सामवेद आहे." यातून विष्णू आणि या संगीतप्रधान वेदातील गहन संबंध स्पष्ट होतो। पुराणातील संदर्भ छांदोग्य उपनिषद (जे सामवेद परंपरेशी संबंधित आहे) संगीत आणि नादाच्या माध्यमातून दैवी तत्त्वाचे विस्तृत चिंतन करते — आणि अखेरीस ॐकाराच्या उद्गीथ ध्यानात पोहोचते, जो स्वतः विष्णूच आहेत। अशा प्रकारे त्रिसाम हे सत्-चित्-आनंद या विष्णूंच्या दैवी स्वरूपाच्या त्रिविध तत्त्वांचे संगीतात्मक स्तवन आहे।
विवेचन:
जो तीन प्रकारच्या सामांनी स्तुत्य आहे, तो त्रिसामा. देव, ऋषी आणि यज्ञपरंपरेतून होणाऱ्या स्तुतींचे अंतिम लक्ष्य तोच आहे. सामवेदातील मधुर स्तोत्ररूप आराधनेचा अधिष्ठाता तो आहे.
अर्थ:
तीन प्रकारच्या सामवेदाने गायिलेला.
English Meaning
Meaning:
Om Trisamne Namah।